Quyết toán thuế là một trong những công việc quan trọng bậc nhất đối với bất kỳ doanh nghiệp, hộ kinh doanh hay cá nhân nào có phát sinh nghĩa vụ với ngân sách nhà nước. Nó không chỉ là việc thực hiện nghĩa vụ pháp lý mà còn là cơ hội để rà soát, đánh giá lại tình hình tài chính của bản thân, tránh những rủi ro không đáng có từ phía cơ quan thuế. Bài viết này sẽ cung cấp một hướng dẫn chi tiết, cập nhật nhất về quyết toán thuế năm 2024, từ định nghĩa, phân loại, thời gian thực hiện đến những lưu ý quan trọng, giúp bạn tự tin hoàn thành thủ tục này một cách hiệu quả.
Quyết toán thuế là gì? Giải mã bản chất và tầm quan trọng
Quyết toán thuế không đơn thuần là việc nộp tiền vào ngân sách. Hiểu theo nghĩa rộng, đây là một quá trình phức tạp bao gồm việc tổng hợp, phân tích toàn bộ các hoạt động kinh tế phát sinh trong một kỳ tính thuế (thường là năm dương lịch hoặc năm tài chính của doanh nghiệp). Dựa trên những số liệu này, người nộp thuế sẽ xác định chính xác số thuế phải nộp hoặc được hoàn lại, đồng thời kê khai một cách minh bạch với cơ quan thuế.
Bản chất của quyết toán thuế nằm ở việc đảm bảo tính công bằng, minh bạch trong hệ thống thuế. Nó giúp nhà nước quản lý thu ngân sách một cách hiệu quả, đồng thời bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người nộp thuế. Nếu doanh nghiệp, cá nhân tự giác kê khai và nộp thuế đầy đủ, đúng hạn, họ sẽ tránh được các khoản phạt, thanh tra bất ngờ và xây dựng được uy tín với cơ quan thuế.
Tuy nhiên, không ít doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME), vẫn còn lúng túng trong quá trình quyết toán thuế. Việc này có thể dẫn đến những sai sót không đáng có, gây ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh. Vì vậy, việc nắm vững kiến thức về thuế, cập nhật các quy định mới nhất và có sự chuẩn bị kỹ lưỡng là vô cùng cần thiết.
Các loại thuế phổ biến cần quyết toán năm 2024
- Quyết toán thuế Thu nhập Cá nhân (TNCN): Đây là nghĩa vụ của mọi cá nhân có thu nhập chịu thuế từ nhiều nguồn khác nhau như tiền lương, tiền công, kinh doanh, cho thuê tài sản,… Quy trình quyết toán thuế TNCN có thể do cá nhân tự thực hiện hoặc ủy quyền cho tổ chức chi trả thu nhập (ví dụ: công ty). Nếu trong quá trình quyết toán thuế phát hiện nộp thừa, bạn sẽ được hoàn lại số tiền đã nộp. Ngược lại, nếu nộp thiếu, bạn sẽ phải nộp thêm phần còn thiếu.
- Quyết toán thuế Thu nhập Doanh nghiệp (TNDN): Đây là thủ tục bắt buộc đối với tất cả các doanh nghiệp hoạt động sản xuất kinh doanh tại Việt Nam. Mục đích của quyết toán thuế TNDN là xác định chính thức số thuế mà doanh nghiệp phải nộp trong năm, sau khi đã đối chiếu với số thuế tạm nộp trong quá trình hoạt động. Việc quyết toán thuế TNDN bao gồm việc rà soát lại các khoản doanh thu, chi phí, xác định thu nhập chịu thuế và các khoản giảm trừ. Chênh lệch giữa số thuế tạm nộp và số thuế phải nộp sẽ được hoàn lại hoặc nộp thêm.
Ngoài hai loại thuế trên, tùy thuộc vào lĩnh vực hoạt động và hình thức kinh doanh, doanh nghiệp có thể phải quyết toán thuế các loại khác như thuế giá trị gia tăng (GTGT), thuế tiêu thụ đặc biệt (TTDB), thuế tài sản,…
Hướng dẫn chi tiết thời gian quyết toán thuế năm 2024
- Thuế TNCN
- Đối với cá nhân nhận lương, tiền công: Hạn chót nộp hồ sơ quyết toán thuế là ngày 31/3 của năm sau.
- Đối với cá nhân kinh doanh tự do: Thời hạn nộp hồ sơ quyết toán thuế tùy theo phương pháp khai thuế (khai trực tiếp hay ủy quyền cho tổ chức) và có thể khác nhau.
- Thuế TNDN
- Hạn chót nộp hồ sơ quyết toán thuế là ngày thứ 90 kể từ ngày kết thúc năm tài chính. Ví dụ, nếu năm tài chính của doanh nghiệp kết thúc vào ngày 31/12, hạn chót nộp hồ sơ quyết toán thuế sẽ là ngày 31/03 của năm sau.
Lưu ý rằng, thời gian nộp hồ sơ quyết toán thuế có thể được điều chỉnh trong một số trường hợp đặc biệt, ví dụ như thiên tai, dịch bệnh,… Doanh nghiệp và cá nhân nên thường xuyên cập nhật thông tin từ cơ quan thuế để đảm bảo tuân thủ đúng thời hạn.
Quy trình thực hiện quyết toán thuế cho doanh nghiệp và cá nhân
- Thu thập và tổng hợp chứng từ: Đây là bước quan trọng nhất để đảm bảo tính chính xác của hồ sơ quyết toán thuế. Bạn cần thu thập đầy đủ các hóa đơn, chứng từ liên quan đến các khoản doanh thu, chi phí, tài sản,…
- Xác định thu nhập chịu thuế: Dựa trên các chứng từ đã thu thập, xác định chính xác thu nhập chịu thuế theo quy định của pháp luật.
- Tính toán số thuế phải nộp: Sau khi xác định thu nhập chịu thuế, tính toán số thuế phải nộp theo các biểu thuế suất tương ứng.
- Lập hồ sơ quyết toán thuế: Hồ sơ quyết toán thuế bao gồm các tờ khai, bảng tính và các chứng từ liên quan. Bạn có thể tải các mẫu tờ khai này trên website của Tổng cục Thuế.
- Nộp hồ sơ quyết toán thuế: Bạn có thể nộp hồ sơ quyết toán thuế trực tiếp tại cơ quan thuế hoặc qua cổng dịch vụ công trực tuyến.
- Theo dõi và giải quyết các vấn đề phát sinh: Sau khi nộp hồ sơ quyết toán thuế, cần theo dõi và giải quyết các vấn đề phát sinh, nếu có, ví dụ như yêu cầu bổ sung chứng từ, điều chỉnh số thuế,…
Kinh nghiệm xương máu để quyết toán thuế thành công
- Ghi chép đầy đủ, chính xác: Việc ghi chép đầy đủ, chính xác các khoản giao dịch kinh tế là yếu tố then chốt để đảm bảo tính minh bạch và hợp lệ của hồ sơ quyết toán thuế.
- Lưu trữ chứng từ cẩn thận: Lưu trữ tất cả các hóa đơn, chứng từ liên quan đến các khoản doanh thu, chi phí, tài sản,… trong thời gian quy định của pháp luật.
- Cập nhật kiến thức về thuế: Các quy định về thuế thường xuyên thay đổi; vì vậy cần thường xuyên cập nhật để tuân thủ đúng pháp luật.
- Sử dụng phần mềm kế toán: Phần mềm kế toán chuyên nghiệp giúp quản lý các khoản mục tài chính hiệu quả, đồng thời giảm thiểu rủi ro sai sót trong quá trình quyết toán thuế.
- Tìm kiếm sự hỗ trợ từ chuyên gia: Nếu không có đủ kiến thức và kinh nghiệm về thuế, hãy tìm kiếm sự hỗ trợ từ các chuyên gia kế toán, tư vấn thuế để đảm bảo quá trình quyết toán thuế được thực hiện chính xác và hiệu quả.
Quyết toán thuế là một công việc đòi hỏi sự cẩn thận, tỉ mỉ và kiến thức chuyên môn. Hy vọng với những thông tin và kinh nghiệm chia sẻ trong bài viết này, bạn sẽ tự tin hoàn thành thủ tục này một cách thuận lợi, đảm bảo quyền lợi hợp pháp của mình và góp phần vào sự phát triển kinh tế của đất nước.
Hãy nhớ rằng, việc chủ động tìm hiểu và tuân thủ các quy định về thuế là trách nhiệm của mọi công dân và doanh nghiệp. Đừng ngần ngại tìm kiếm sự hỗ trợ từ các chuyên gia nếu bạn gặp bất kỳ khó khăn nào trong quá trình quyết toán thuế.
Để có thêm nhiều thông tin hữu ích và cập nhật nhất về các vấn đề kế toán, thuế, mời bạn truy cập website của chúng tôi: https://ketoanats.vn/
