Việc lập và nộp Báo cáo Tài chính (BCTC) là nghĩa vụ bắt buộc hằng năm của doanh nghiệp. Tuy nhiên, nếu không thực hiện rà soát sổ sách trước khi nộp BCTC, doanh nghiệp có thể đối mặt với những rủi ro lớn về pháp lý và tài chính. Quá trình rà soát sổ sách là bước kiểm tra cuối cùng, giúp phát hiện và điều chỉnh sai sót, đảm bảo BCTC phản ánh trung thực, hợp lý tình hình tài chính của doanh nghiệp.
Lý do cần rà soát sổ sách trước khi nộp BCTC
Việc rà soát sổ sách trước khi nộp BCTC không chỉ là yêu cầu nghiệp vụ mà còn là biện pháp phòng ngừa rủi ro thuế hiệu quả.
Đảm bảo số liệu kế toán chính xác
Tính nhất quán: Rà soát giúp đối chiếu số liệu giữa sổ cái (chi tiết theo tài khoản) với sổ chi tiết (theo từng đối tượng, ví dụ: công nợ khách hàng, hàng tồn kho) và các báo cáo nội bộ khác. Điều này nhằm đảm bảo mọi nghiệp vụ đã được ghi nhận đúng đắn và nhất quán.
Giá trị tài sản: Đảm bảo giá trị tài sản (nhất là Hàng tồn kho và Tài sản cố định) được tính toán, khấu hao, và ghi nhận đúng theo quy định, tránh sai lệch về giá vốn và chi phí khấu hao.
Xem thêm: Hướng dẫn nộp báo cáo tài chính 2025 qua mạng nhanh nhất
Tuân thủ quy định pháp luật về thuế và kế toán
Tính hợp lệ của chi phí: Kiểm tra lại các chi phí đầu vào đã có đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp, hợp lệ chưa; các chi phí loại trừ (như chi phí không có hóa đơn, chi phí vượt định mức quảng cáo, tiền lương chưa đóng bảo hiểm) đã được loại bỏ khi tính thuế Thu nhập doanh nghiệp (TNDN) chưa.
Nghĩa vụ thuế: Đối chiếu số liệu doanh thu và chi phí giữa các tờ khai thuế định kỳ (GTGT, TNCN) với số liệu trên sổ sách kế toán. Việc này đảm bảo nghĩa vụ thuế đã được thực hiện đầy đủ và không có sự chênh lệch dẫn đến truy thu.
Xem thêm:
Thông tư thuế GTGT mới nhất 2025: Cập nhật hướng dẫn chi tiết
Hướng dẫn tính thuế TNDN theo tỷ lệ trên doanh thu
Rủi ro khi không rà soát sổ sách trước khi nộp BCTC
Nếu bỏ qua bước rà soát sổ sách trước khi nộp BCTC, doanh nghiệp sẽ phải đối mặt với nhiều hậu quả nghiêm trọng.
Sai lệch số liệu ảnh hưởng đến uy tín doanh nghiệp
Quyết định quản trị sai lầm: BCTC là cơ sở để chủ doanh nghiệp đưa ra các quyết định về đầu tư, mở rộng hay cắt giảm chi phí. Nếu số liệu sai lệch, các quyết định này có thể dẫn đến hậu quả tiêu cực cho doanh nghiệp (ví dụ: lãi giả, lỗ thật).
Giảm độ tin cậy: BCTC không chính xác, thiếu trung thực sẽ làm giảm uy tín của doanh nghiệp đối với ngân hàng (khó vay vốn), nhà đầu tư, và các đối tác làm ăn.
Nguy cơ bị phạt hoặc truy thu thuế
Đây là rủi ro lớn nhất. Cơ quan thuế thường kiểm tra đột xuất hoặc thanh tra định kỳ, và họ sử dụng BCTC làm cơ sở đối chiếu:
Truy thu thuế TNDN: Khi chi phí kê khai bị loại trừ (do thiếu chứng từ hoặc không hợp lý), lợi nhuận chịu thuế tăng lên, dẫn đến việc doanh nghiệp bị truy thu thuế TNDN và bị phạt chậm nộp.
Phạt hành chính: Sai sót nghiêm trọng trong hạch toán (ví dụ: định khoản sai, không lập sổ sách) hoặc chậm nộp BCTC sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP.
Rủi ro thuế GTGT: Sai sót trong kê khai và khấu trừ thuế GTGT có thể dẫn đến việc bị phạt và không được hoàn thuế (nếu có).
Xem thêm: Hướng dẫn kê khai thuế GTGT theo TT80 trên HTKK
Lợi ích khi thuê dịch vụ rà soát sổ sách chuyên nghiệp
Thuê dịch vụ rà soát sổ sách là một khoản đầu tư mang lại nhiều lợi ích chiến lược cho doanh nghiệp.
Tiết kiệm thời gian và chi phí cho doanh nghiệp
Hiệu quả cao: Dịch vụ kế toán chuyên nghiệp có kinh nghiệm thực hiện rà soát nhanh chóng, chính xác hơn so với việc tự làm, giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian quý báu.
Tránh thuê nhân sự cao cấp: Doanh nghiệp không cần thuê Kế toán trưởng hoặc chuyên gia thuế nội bộ toàn thời gian cho việc rà soát cuối năm.
Nâng cao hiệu quả quản trị và độ tin cậy của BCTC
Kiểm soát rủi ro: Dịch vụ chuyên nghiệp sẽ giúp doanh nghiệp hệ thống hóa và hoàn thiện bộ hồ sơ kế toán theo chuẩn mực, đảm bảo mọi rủi ro về thuế đều được xử lý trước khi cơ quan thuế kiểm tra.
Tư vấn tối ưu thuế: Ngoài việc sửa lỗi, dịch vụ rà soát còn đưa ra tư vấn về việc tối ưu hóa chi phí hợp lý, hợp lệ để giảm thiểu tối đa số thuế TNDN phải nộp trong khuôn khổ pháp luật.
Độ tin cậy cao: BCTC được rà soát bởi bên thứ ba độc lập sẽ có độ tin cậy cao hơn, giúp chủ doanh nghiệp an tâm khi sử dụng số liệu để đưa ra các quyết định kinh doanh trong năm tiếp theo.
Việc rà soát sổ sách trước khi nộp BCTC là bước bảo hiểm rủi ro quan trọng nhất mà mọi doanh nghiệp cần thực hiện cuối năm. Bỏ qua bước này có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng như bị truy thu thuế TNDN, bị phạt hành chính và mất uy tín với các bên liên quan.
Bằng cách đầu tư vào rà soát sổ sách kỹ lưỡng, dù tự làm hay thuê dịch vụ chuyên nghiệp, doanh nghiệp không chỉ đảm bảo tuân thủ đúng pháp luật mà còn nâng cao độ tin cậy của BCTC. Điều này giúp chủ doanh nghiệp có cơ sở dữ liệu chính xác để quản trị, đưa ra quyết định kinh doanh hiệu quả và sẵn sàng đối phó với các đợt thanh tra thuế trong tương lai.
